पोखरामा पहिलो पटक आयोजना गरिएको दुई दिने आरयु फेस्टिभलमा शुक्रबार पहिलो दिन परियोजनाको बारेमा जानकारी, खेरा जाने सामानबाट बनेका सामाग्रीहरुको प्रदर्शनी तथा प्यानल छलफल लगायतका कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ ।
पोखरा महानगरपालिकासँगको सहकार्यमा कोरिया अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग नियोग (कोइका) को आर्थिक सहयोग तथा संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय विकास कार्यक्रम (युएनडिपी) को प्राविधिक सहयोगमा पोखरामा सञ्चालित रिसाइक्लिङ र अपसाइक्लिङ मार्फत हरित रोजगारी सिर्जना परियोजना (GCRU) अन्तरगत आरयु फेष्ट (RU FST 2025) सुरु भएको हो र शनिबारसम्म चल्नेछ ।
बुलौदी स्थित पोखरा इभेन्ट सेन्टरमा फोहोरलाई खजना (मोहोर) बनाउने मूल मन्त्र सहित यो फेस्टिभल शुभारम्भ गरिएको पोखरा महानगरपालिकाका प्रमुख धनराज आचार्यले बताए । पोखरा लगायत सिङ्गो मुलुकको हरित विकासका लागि एक नवीनतम प्रयासका रूपमा फेस्टिभल स्थापित हुने अपेक्षा गरिएको छ । फेस्टिभलले सृजनशीलता, नवप्रवर्तन र दिगोपनाका लागि हातेमालो गर्दै वातावरणमैत्री र सुरक्षित भविष्य निर्माणमा सघाउ पुर्याउने उनको विश्वास छ । “प्रयोगहीन सामाग्रीहरूलाई रिसाइक्लिङ र अपसाइक्लिङ गरी हरित रोजगारी सिर्जना गर्दै चक्रीय अर्थतन्त्रको निर्माणमा यो महत्त्वपूर्ण सिकाइ बन्न सक्छ, फेस्टिभल मार्फत नयाँ ज्ञान, सीप र मार्गदर्शन प्राप्त हुनसक्छ, नगर प्रमुख आचार्यले भने, यसले उद्यमशीलता र रोजगारी सिर्जनामा महत्त्वपूर्ण योगदान गर्नेछ।”
कोइकाका कन्ट्री डिरेक्टर मोहेओन कोङ्ले विश्व बजारमा हरित रोजगारी सिर्जना निकै महत्त्वपूर्ण र वातावरण तथा पर्यावरणीय दृष्टिले निकै अर्थपूर्ण हुने बताए । पोखरामा सञ्चालित परियोजना मार्फत हजारौँ रोजगारी सृजना हुने र चक्रीय अर्थतन्त्र मार्फत उद्यमशीलता र आयआर्जनमा वृद्धि हुने विश्वास व्यक्त गरे । कोइका एक बलियो साझेदारका रूपमा पोखराको साथमा उभिएको उनले विश्वास दिलाए । सो अवसरमा पोखरामा एक सुविधा सम्पन्न जलन सम्बन्धी उपचारका लागि डेडिकेटेड अस्पताल निर्माणका लागि आवश्यक सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता प्रनि जाहेर गरे ।
यस्तै युएनडिपीका प्रतिनिधि जुलियन चेभीलार्डले रिसाइकल र अपसाइकल मात्र उत्पादित वस्तुको बजार राम्रो रहेको उल्लेख गर्दै यसले आर्थिक सशक्तीकरणमा योगदान गर्ने बताए । महिला तथा सीमान्तकृत समुदायहरूलाई जीविकोपार्जनको बलियो आधारका रूपमा हरित रोजगारी सिर्जना र चक्रीय अर्थतन्त्रको विकासमा समेत यसले टेवा पुर्याउने उनले बताए । पर्यटकीय राजधानी पोखरामा यसको अझ बढी महत्त्व र प्रभावकारिता रहने उल्लेख गरे ।
सङ्घीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयका प्रवक्ता एवं सहसचिव कालीप्रसाद पराजुलीले विकास साझेदारहरूको निरन्तर सहयोगमा नेपालले रोजगारी सृजना र उद्यमशीलता विकासमा थुप्रै कार्यक्रमहरू सञ्चालन गरिरहेको बताए । नेपाल सरकार आफ्नो आन्तरिक बाहेक विकास साझेदारहरू समेतको सहयोगमा स्थानीय विकासलाई दिगो र परिणाममुखी बनाउने कार्यमा लागिरहेको उहाँले बताए ।
फेस्टिभलमा देशभरिका नवप्रर्तनयुक्त रिसाइक्लिङ र अपसाइक्लिङ उत्पादनहरूको प्रदर्शनी, फोहोरलाई उपयोगी वस्तुमा रूपान्तरण गर्ने प्रक्रियाको प्रत्यक्ष प्राविधिक डेमो सो, जलवायु, दिगो पर्यटन विकास, हरित उद्यमशीलता र प्लास्टिक टु रोड प्रविधि माथि संवाद, युवाहरूका लागि सिर्जनात्मक कार्यशाला, सार्वजनिक कला प्रदर्शनी, सहभागितामूलक गतिविधिहरू प्रस्तुत, दक्षिण कोरियाको सफलता अनुभवमाथि विशेष संवाद सत्र, हरित रोजगारी, बजार पहुँच र दिगो जीविकोपार्जनका उपायहरू लगायत विषयहरू माथि चर्चा परिचर्चा भइरहेको छ ।
हाल रिसाइक्लिङ र अपसाइक्लिङ मार्फत हरित रोजगारी सिर्जना परियोजना अन्तरगत कोइकाको ९.८ मिलियन अमेरिकी डलर र युएनडिपीले ०.८७ मिलियन अमेरिकी डलर आर्थिक सहयोगमा पोखरामा जिभिजेड सेन्टर निर्माण भइसेको छ । नयाँ बजार स्थित प्रदर्शनी केन्द्रमा कोसेली घर निर्माणको काम भइरहेको छ । पोखरा महानगरपालिका क्षेत्रमा १३६ वटा सामुदायिक समूहहरू निर्माण गरी उनीहरूलाई आवश्यक तालिम तथा प्राविधिक प्रशिक्षण पनि प्रदान गरिएको छ । “यस परियोजनाले युवाहरूलाई रोजगारीसँग जोड्ने छ भने, हरित अर्थतन्त्रको विकासमा महत्त्वपूर्ण योगदान गर्नेछ ।” नगर प्रमुख आचार्यले भने ।
फोहोरमैलाको उचित व्यवस्थापन मार्फत हरित रोजगारी सृजना र चक्रीय अर्थतन्त्रको सृजनशील उपयोग आम समुदायका लागि निकै महत्त्वपूर्ण हुने विश्वास गरिएको छ । हरित अर्थतन्त्रमा योगदान पुर्याउने आरयू उद्यमहरूलाई बढवा दिन दिगो नीतिको सुनिश्चितता सहित महानगरपालिकाले परियोजनाको स्वामित्व मा लिनेछ । परियोजना मार्फत आगामी २ वर्षमा ३ हजार रोजगारी सृजना गर्ने लक्ष्य राखिएको छ ।
फेस्टिभल उत्सुक विद्यार्थीहरू, उद्देश्यमूलक उत्पादनहरू, दूरदर्शी नीतिनिर्माताहरु र जिज्ञासु नागरिकहरूका लागि यो फेस्टिभल सहकार्य, सृजनशीलता र सकारात्मक कदमको साझा मञ्च बन्नेछ । पर्यटकीय राजधानी पोखरालाई हरित, दिगो र स्मार्ट बनाउने यात्रामा हातेमालो गर्न पोखरा महानगरपालिकाले आम पोखरेलीहरूलाई सार्वजनिक आह्वान समेत गरेको छ ।
